WYNIKI
KOJARZEŃ W ODNIESIENIU DO
KOLORU i TYPU UMASZCZENIA
(Czarny kontra brązowy,
jednolite kontra
niejednolite „ticked”)
Czy umaszczenie jednolite charakteryzuje się brakiem koloru białego na sierści lub zwierzęta takie mają łaty na piersi i/lub na dolnych partiach nóg nie jest to istotne, dopóki którekolwiek nie ujawni się fenotypowo. Z doświadczenia Byrne (1998) wynika, iż jednolicie umaszczone homozygoty wykazują tendencje do nie ujawniania w fenotypie koloru białego, ale jednolite heterozygoty mogą być również pozbawione koloru białego, dlatego istotna jest wiedza dotycząca genetycznego pochodzenia psa, ażeby stwierdzić, czy jego genotypowa klasyfikacja jest właściwa.
(kliknij aby powiekszyc)

|
1.1a
bbss…
brązowe
niejednolite(“ticked”)
|
1.1f
BBSs…
czarne
jednolite,
|
|
1.1b
bbSs…
brązowe
jednolite,
|
1.1g
BbSs…
czarne
jednolite,
|
|
1.1c
bbSS…
brązowe
jednolite,
|
1.1h
BbSS…
czarne
jednolite,
|
|
1.1d
Bbss…
czarne
niejednolite
(“ticked”),
|
1.1i
BBSS…
czarne
jednolite,
|
|
1.1e
BBss…
czarne
niejednolite
(“ticked”), |
|

W
Stanach
Zjednoczonych
AKC
dopuszcza
tylko 5
pierwszych
przedstawionych
genotypów.
Wzorzec
nie
uznaje
koloru
jednolicie
czarnego.
W Polsce
pierwsze
czarno
umaszczone
wyżły
pojawiły
się w
połowie
lat
80-tych.
Niestety,
sprowadzone
osobniki
były
miernej
jakości,
dlatego
myśliwi
zaczęli
uważać
je za
psy
drugorzędne.
W 1997
roku w
Niemczech
w
dokumentacji
hodowanej
dotyczącej
WNK
zapisano:
Ogólna
liczba
szczeniąt-
1330, z
tego
psów-641,
suk-
689,
(brązowy
deresz-65%,
brązowe-20%,
czarny
deresz-12%,
czarne-1%,
bielaki-0,3%,
inne
umaszczenia-0,7%.).
Według
niektórych
kynologów,
wyżły
niemieckie
krótkowłose
czarnego
umaszczenia
posiadają
bardzo
dobry
system
nerwowy,
ale
wymagają
nieco
więcej
uwagi
podczas
szkolenia.
Natomiast
absolutnie
błędne
jest
twierdzenie
pokutujące
wśród
myśliwych,
ze
„wszystko,
co
czarne
jest
nieposłuszne
i bez
opanowania
goni
zwierzynę”.
Nie jest
prawdziwe
również
twierdzenie,
mówiące
o tym,
iż
czarne
umaszczenie
kojarzone
z
brązowym
pogarsza
znaki
morfologiczne
potomstwa,
a tym
samym
eksterier.
Tymczasem,
najlepszymi
wyżłami
krótkowłosymi
o prawie
idealnym
fenotypie,
okazały
się
właśnie
czarne
deresze:
CIRO von
Carolinenhoff
oraz
CIRO von
Bichtelwald
(Dembiniok,2000)
Procentowy
udział
poszczególnych
genotypów
jest
różny w
poszczególnych
miotach.
Pewne
cechy
umaszczenia
potomstwa
możemy
określić,
ale
możemy
też
unikać
pewnych
kombinacji
dobierając
odpowiednich
rodziców,
np. w
miocie
nie
pojawią
się
szczenięta
jednolicie
umaszczone
po dwóch
niejednolitych
(dereszowatych)
rodzicach,
ani
czarny
osobnik
po dwóch
brązowych.
Natomiast
allele
dla
umaszczenia
brązowego
oraz
dereszowatego
(niejednolitego),
które są
recesywne
mogą
występować
tylko i
wyłącznie
w
homozygotycznej
formie.
Jeżeli
mamy do
czynienia
z
dereszowatym
wyżłem
lub jest
to pies
brązowy
możemy
być
pewni,
iż
zwierzę
to jest
homozygotą.
Jeżeli
natomiast
pies
jest
jednolicie
umaszczony,
albo
jest
czarny,
wtedy
osobnik
ten może
być
zarówno
homozygotą,
jak i
heterozygotą.
Poniżej
przedstawiony
jest
procentowy
udział
poszczególnych
genotypów
możliwych
do
uzyskania
w miocie
po
określonych
genotypowo
rodzicach.
Skróty w
tabeli:
BR.-brązowy
jedn.-jednolity
het.-heterozygota
CZ.-czarny
der.*-niejednolity
hom.-homozygota
dominująca
* w
Polsce
zwykło
się
określać
wyżły
umaszczone
niejednolicie
(ang.
TICKED),
jako
”dereszowate”,
dlatego
w
poniższym
zestawieniu
użyłam
tego
określenia
wskazując
umaszczenie
niejednolite.
|
1. |
bbss X bbss (BR.nj. X BR.der.) |
100% bbss (wszystkie BR.der.) |
|
2. |
bbSs X bbss (het. BR.jedn. X BR.der.) |
50% bbSs, 50% bbss (50% het. BR.jedn., 50% BR. der.) |
|
3. |
bbSS X bbss (hom. BR.jedn. X BR.der.) |
100% bbSs (wszystkie- het. BR.jedn.) |
|
4. |
bbSs X bbSs (het. BR.jedn. X het. BR.jedn.) |
50% bbSs, 25% bbSS, 25% bbss (50% het. BR.jedn., 25% hom. BR. jedn., 25% BR.der.) |
|
5. |
bbSS X bbSs (hom. BR.jedn. X het. BR.jedn.) |
50% bbSs, 50% bbSS (50% het. BR.jedn., 50% hom. BR.jedn.) |
|
6. |
bbSS X bbSS (hom. BR.jedn. X hom. BR.jedn.) |
100% bbSS (wszystkie hom. BR.jedn.) |
|
7. |
Bbss X bbss (het. CZ.der. X BR. der.) |
50% Bbss, 50% bbss (50% het. CZ.der., 50% BR.der.) |
|
8. |
Bbss X bbSs (het. CZ.der. X het. BR.jedn.) |
25% BbSs, 25% bbSs, 25% Bbss, 25%bbss (25% het. CZ.jedn., 25% het.BR.jedn., 25% het. CZ.der., 25% BR.der.) |
|
9. |
Bbss X bbSS (het. CZ.der. X hom. BR.jedn.) |
50% BbSs, 50% bbSs (50% het. CZ.jedn., 50% het BR.jedn.) |
| 10. |
Bbss X Bbss (het. CZ.der. X het. CZ.der.) |
50% Bbss, 25% BBss, 25% bbss (50% het. CZ der.,25% hom. CZ. der. 25% BR. der.) |
|
11. |
BbSs X bbss (het. CZ & het.jedn. X BR.der.) |
25% Bbss, 25% BbSs, 25% bbss, 25% bbSs (25% het.CZ. & der., 25% het. CZ. & het.jedn., 25% BR. & der., 25% het.BR.jedn.) |
|
12. |
BbSs X bbSs (het.CZ & het.jedn. X het. BR.jedn.) |
25% BbSs, 25% bbS2, 12 ½ % BbSS, 12½ % bbSS, 12½ % Bbss, 12½ % bbss (25% het.CZ. & het.jedn., 25% het.BR.jedn., 12½ % het.CZ. & hom.jedn., 12½ % hom.BRjedn., 12½ % het.CZ.der., 12½ % BR.der.) |
|
13 |
BbSs X bbSS (het CZ. & het.jedn. X hom. BR.jedn.) |
25% BbSS, 25% BbSs, 25% bbSS, 25% bbSs (25% het.CZ. & hom.jedn., 25% het.CZ. het.jedn., 25% hom.BR.jedn., 25% het.BR.jedn.) |
|
14. |
BbSs X Bbss (het.CZ. & het.jedn. X het.CZ.der.) |
25% BbSs, 25% Bbss, 12½ % BBSs, 12½ % BBss, 12½ % bbSs, 12½ % bbss (25% het.CZ & het.jedn., 25% het.CZ.der., 12½ % hom.CZ & het.jedn., 12½ % hom.CZ.der., 12½ % het.BR.jedn., 12½ % BR.der.) |
|
15. |
BbSs X BbSs (het. CZ. & het.jedn. X het.CZ. & het.jedn.) |
25% BbSs, 12½ % BBSs, 12½ % BbSS, 12½ % Bbss, 12½ % bbSs, 6¼ % BBSS, 6¼ % BBss, 6¼ % bbSS, 6¼ % bbss (25% het. CZ. & het.jedn., 12½ % hom.CZ & het.jedn., 12½ % het.CZ. & hom.jedn., 12½ % het.CZ.der., 12½ % het.BR.jedn., 6¼ % hom.CZ. & hom.jedn., 6¼ % hom.CZ.der., 6¼ % hom.BR.jedn., 6¼ % BR.der.) |
|
16. |
BbSS X bbss (het. CZ. & hom.jedn. X BR.der.) |
50% BbSs, 50% bbSs (50% het.CZ. & het.jedn., 50% het.BR.jedn.) |
|
17. |
BbSS X bbSs (het.CZ. & hom.jedn. X het.BR.jedn.) |
25% BbSS, 25% BbSs, 25% bbSS, 25% bbSs (25% het.CZ.& hom.jedn., 25% het.CZ. & het.jedn., 25% hom.BR.jedn., 25% het.BR.jedn.) |
|
18. |
BbSS X bbSS (het.CZ. & hom.jedn. X hom.BR,jedn.) |
50% BbSS, 50% bbSS (50% het.CZ. & hom.jedn., 50% hom.BR.jedn.) |
|
19. |
BbSS X Bbss (het.CZ & hom.jedn. X het.CZ.der.) |
25% BBSs, 50% BbSs, 25% bbSs (25% hom.CZ. & het.jedn., 50% het.CZ. & het.jedn., 25% het.BR.jedn.) |
|
20. |
BbSS X BbSs (het.CZ. & hom.jedn. X het.CZ. & hom.jedn.) |
25% BbSS, 25% BbSs, 12½ % BBSS, 12½ % BBSs, 12 ½ % bbSS, 12 ½ % bbSs (25% het. CZ.& hom.jedn., 25% het.CZ. & het.jedn., 12½ % hom.CZ. & hom.jedn., 12½ % hom.CZ. & het.jedn., 12½ % hom.BR.jedn., 12½ % het.BR.jedn.) |
|
21. |
BbSS X BbSS (het.CZ. & hom.jedn. X het.CZ & hom.jedn.) |
50% BbSS, 25% BBss, 25% bbSS (50% het.CZ. & hom.jedn., 25% hom.CZ.der., 25% hom.BR.jedn.) |
|
22. |
BBss X bbss (hom.CZ.der. X BR.der.) |
100% Bbss (wszystkie het. CZ.der.) |
|
23. |
BBss X bbSs (hom.CZ.der. X het.BR.jedn.) |
50% BbSs, 50% Bbss (50% het.CZ. & het.jedn., 50% het.CZ.der.) |
|
24. |
BBss X bbSS (hom.CZ.der. X hom.BR.jedn.) |
100% BbSs (wszystkie het.CZ. & het.jedn.) |
|
25. |
BBss X Bbss (hom.CZ. der. X het.CZ.der.) |
50% BBss, 50% Bbss (50% hom.CZ.der. , 50% het.CZ.der.) |
|
26. |
BBss X BbSs (hom.CZ.der. X het. CZ & het. jedn.) |
25% BBSs, 25% BBss, 25% BbSs, 25% Bbss (25% hom.CZ. & het.jedn., 25% hom.CZ.der., 25% het.CZ. het. jedn., 25% het.CZ.der.) |
|
27. |
BBss X BbSS (hom.CZ.der. X het.CZ. & hom. jedn.) |
50% BBSs, 50% BbSs (50% hom.CZ. & het.jedn., 50% het.CZ & het.jedn.) |
|
28. |
BBss X BBss (hom.CZ.der. X hom.CZ.der.) |
100% BBss (wszystkie hom. CZ.der.) |
|
29. |
BBss X Bbss (hom.CZ & het.jedn. X BR.der.) |
50% BbSs, 50% Bbss (50% het.CZ. & het.jedn., 50% het.CZ.der.) |
|
30. |
BBSs X bbSs (hom.CZ. & het.jedn. X het.BR.jedn.) |
50% BbSs, 25% BbSS, 25% Bbss (50% het.CZ & het.jedn., 25% het.CZ. & hom.jedn., 25% het.CZ.der.) |
|
31. |
BBSs X bbSS (hom. CZ. & het.jedn. X het.BR.jedn.) |
50% BbSS, 50% BbSs (50% het.CZ & hom.jedn., 50% het.CZ.der.) |
|
32. |
BBSs X Bbss (hom.CZ. & het.jedn.X het.CZ.der.) |
25% BBSs, 25% BBss, 25% BbSs, 25% Bbss (25% hom.CZ. & het.jedn.,25% hom CZ.der, 25% het.CZ. & het.jedn.,25% het CZ.der.) |
|
33. |
BBSs X BbSs (hom.CZ. & het.jedn. X het.CZ. & het.jedn.) |
25% BBSs, 25% BbSs, 12½ % BBSS, 12½ % BBss, 12½ % BbSS, 12½ % Bbss (25% hom.CZ. & het.jedn.,25% het.CZ. het.jedn,12½ % hom. CZ. & hom.jed.,12½ % hom.CZ.der., 12½ % het.CZ.& hom.jedn., 12½ % het. CZ.der.) |
|
34. |
BBSs X BbSs (hom. CZ. & het.jedn. X het. CZ. & het.jedn.) |
25% BBSS, 25% BBSs, 25% BbSS, 25% Bbss (25% hom.CZ. & hom.jedn., 25% hom.CZ. & het.jedn., 25% het.CZ. & hom.jedn., 25% het.CZ & hom.der.) |
|
35. |
BBSs X BBss (hom. CZ & het.jedn. X hom.CZ.der.) |
50% BBSs, 50% BBss (50% hom.CZ. & het.jedn., 50% hom.CZ.der.) |
|
36. |
BBSs X BBSs (hom.CZ. & het.jedn. X hom.CZ & het.jedn.) |
50% BBSs, 25% BBss, 25% BBSS (50% hom. CZ.& het.jedn., 25% hom.CZ.der., 25% hom.CZ & hom.jedn.) |
|
37. |
BBSS X bbss (hom.CZ. & hom.jedn. X BR.der.) |
100% BbSs (wszystkie het.CZ & het.jedn.) |
|
38. |
BBSS X bbSs (hom.CZ. & hom.jedn. X het.BR.jedn.) |
50% BbSS, 50% BbSs (50% het.CZ. & hom.jedn., 50% het.CZ. & het.jedn.) |
|
39. |
BBSS X bbSS (hom.CZ. & hom.jedn. X hom.BR.jedn.) |
100% BbSS (wszystkie het.CZ & hom.jedn.) |
|
40. |
BBSS X Bbss (hom.CZ & hom.jedn. X het. CZ.der.) |
50% BBSs, 50% BbSs (50% hom. CZ & het. jedn., 50% het.CZ. & het.jedn.) |
|
41. |
BBSS X BbSs (hom. CZ & hom.jedn. X het. CZ. & het.jedn.) |
25% BBSS, 25% BbSS, 25% BBSs, 25% BbSs (25% hom. CZ. & hom.jedn., 25% het.CZ. & hom.jedn., 25% hom.CZ. & het.jedn., 25% het.CZ. & het.jedn.) |
|
42. |
BBSS X BbSS (hom. CZ. & hom.jedn. X het.CZ. & hom.jedn.) |
50% BBSS, 50% BbSS (50% hom.CZ. & hom.jedn., 50% het.CZ. & hom.jedn.) |
|
43. |
BBSS X BBss (hom. CZ & hom.jedn. X hom. CZ. der.) |
100% BBSs (wszystkie hom.CZ & het.jedn.) |
|
44. |
BBSS X BBSs (hom.CZ & hom.jedn. X hom.CZ & het.jedn.) |
50% BBSS, 50% BBSs (50% hom.CZ. & hom.jedn., 50% hom.CZ. & het.jedn.) |
|
45. |
BBSS X BBSS (hom. CZ & hom.jedn. X hom. CZ. & hom.jedn.) |
100% BBSS (wszystkie hom.CZ. & hom.jedn.) |
Opracowanie:
Małgorzata
Trzcińska
Literatura:
1.Byrne G., 1998, Deutsh
Kurzhaar.German Shorthaired
Pointer,
2.Dembiniok E.,2000, Czarne
umaszczenie wyżłów krótko- i
szorstkowłosych, Łowiec Polski
8, 26-27
3. Ściesiński K.,1988,
Pies-utrzymanie i hodowla,
Wydawnictwo Spółdzielcze,
Warszawa
4.Ściesiński K.,2003, Hodowla
psów, Wydawnictwo SGGW, Warszawa
5.Willis M.B.,2000,Poradnik dla
hodowców psów.Genetyka w
praktyce, PWRiL, Warszawa






